Oservacións sobre os misterios da Quinta Velha do Aranhao
Na raia xusta que separa Galicia e Portugal xacía a Quinta Velha do Arranhao, unha estrutura xa erosionada polo paso do tempo, que perdera todo o esplendor arquitectónico e sobre todo o sentimental. Porque alí acontecera unha triste historia xa hai un feixe de décadas que se perdeu no aire, pero que se trasloce no espírito da harmonía interna reinante da Quinta Velha.
Unha historia de amor unido á morte, de lárgrimas e alegrías.
En definitiva, unha trama que mesmo parece sacada da ficción.

-Avoa, ¿como chegaches a coñecer esta historia que me vas contar?
-Coido que hoxe non acabarei de contarche todo meu neno, coñézoa moi ben, non me preguntes por qué.
Sen dúbida a avoa do meniño de voz doce e ollos profundamente atentos, latexantes a unha historia misteriosa que estaba por coñecer, coñecía a historia. Cónstame que de boa tinta, porque quizais fora ela a protagonista ou ao menos así o intúo pola carta xa oxidada polo paso do tempo que estaba nunha caixa ben escondida na Quinta Velha, propiedade que comprei hai uns meses por un interese que me vén dado por unha historia que escoitei nunha vella taberna onde estaba o fillo de este neto de voz doce e ollos profundamente atentos, latexantes falando co taberneiro da historia que o seu pai tiña escoitado dos beizos da probable protagonista, a súa avoa Otilia. Obviamente, inda non sei moitas cousas que estou a indagar agora que a quinta é miña.
-¿E logo por qué non che hei preguntar?
-Filliño ti limítate a atender a historia que xa vas ter de abondo, a historia aprendinlla a alguén e xa está…
-Que interesante, conta avoa, conta.
Pois ben, estando una moza bela, de cabelos louros, tez pálida e…
-¿Era bonita avoa?
-Coido que si meu neno, era xoven, que xa é moito, e tiña a vida por diante. Pero non me interrumpas, prosigo. A moza era filla dun nobre portugués, a nai era galega e cumpría casala pronto con alguén de diñeiro, por aquilo de compaxinar o status cos cartos e obter a mestura perfecta.
-Logo,¿a xente non casaba por amor?
-Cala home, a xente tiña que casar con quen lle conviña.
-Pois iso é unha merda.
-¡Eduardo!
-Vale, xa calo.
-A xente tiña que casar, e a moza non se podía negar.
-Eso, o dis ti…
-É certo, Eduardo. A moza tiña que casar e casou, non me quedaba máis remedio
-¿Non te…,a ti,avóa?
-Ti oes mal, non lle quedaba outro remedio, a ela, a moza, paspán!
-Ah…
-Ela estaba ben apenada, porque sempre estivera namorada dun mozo que coñecía da infancia, cando sempre xogaban ao escondite no xardín da velha cos seus curmáns. O amor era correspondido, pero ao tempo que apareceu Xan, as cousas cambiaron.
-¿Xan?
-Sí, Xan o burgués axeitado como mozo en canto a que tiña diñeiro que a familia desta fermosa moza tiña encontrado para ela. Entón, ela comunicoulle ao seu amor de toda a vida, amor humilde e puro, que tiña que casar con Xan. Sabíase que isto ía pasar pero…o amor puido sempre sobre toda esta historia de conveniencia e nunca se quixeron separar a pesar da frustración latente que tarde ou cedo ía acontecer.
-¿E que pasou despois? ¿a moza fuxiu?
-Non, home, que ía fuxir. Dígoche que os tempos eran distintos, unha moza non se podía negar a suxerencias dos seus pais de casar.
-Entón, o capitao…
-¿Quen?
-O verdadeiro amor de Otilia…, esta moza que che digo
-Ahhh
-Entrou na desesperación, non durmía e rematou por non comer, a súa faciana volveuse pálida e tísica, o corpo sen forzas, os delirios apoderaronse del.
-¿E Otilia non o cuidou?
-Otilia non puido saír da casa antes de casar, o pai impediullo e ela non tiña conta de que o Capitao estaba morrendo, pero tivo un presentimento. El xa lle tiña dito que o día que non fose dela morrería, non o podería aturar. Un día Otilia ergueuse, abriu a fiestra e sentiu que algo tiña cambiado. Era o día da súa voda, ela estaba triste e sentiu unha sensación forte que a apreixaba no peito.
-¿Avoa, sentiu que o Capitao morrera?
Si, dalgunha maneira sabía que o día en que ela xa fora señora formal do adiñeirado Eduardo algo malo pasaría. En efecto, O capitao finou no seu leito. Din que nos seus últimos días só saiu dos seus beizos unha palabra: Otilia
-Pois vaia con Otilia, que o deixou por outro
-As cousas non son así meu fillo
- Eu amábao profundamente pero…
-¿Ti, avoa?-dixo o neno de ollos negros, abertos, latexantes e voz nacida da dozura-.
-Eu, eu non…Otilia, home.
-Ahhh, ¿ e logo que pasou?
-Otilia seguiu ca súa vida cunha motivación: o fillo que tivo, o cal gardaba un gran parecido co Capitao, eses cabelos loiros case dourados, beizos carnosos, mirada inconfundible… o que suscitou moitas dúbidas acerca da paternidade do neno
-¿O neno era fillo do Capitao?
-Si, pero Otilia fixo todo o posible para evitar que se soubera porque do contrario o neno sería morto…
-¿Non se soubo?
-Non, meu filliño, grazas a Deus 
Non sei moito máis desta conversa editada nos versos do fillo deste neno de ollos negros, latexantes e mriada atenta, só sei que seguirei indagando nesta Quinta vella do Arranhao que agora é miña, na que sen dúbida unha bonita historia tivo acotecido, e da que espero atopar ademais dunha carta que atopei que deixa caer que a protagonista de esta historia non foi “Otilia” senón a avoa deste neno, outras cartas que ratifiquen a historia.
Polo demáis, cónstame que “Otilia” morreu xa de vella, perfectamente de saúde física pero ca pena roéndolle nas entrañas. Non sei máis, só sei que Otilia sempre amou ao Capitao e sen dúbida el a ela. Se Otilia foi a avoa dese neno, consta que sí ? Ou quizais todo é obra do meu maxín.
Lucía A.A